Contant is niet meer koning: De nieuwe limiet en wat je moet weten

10 december 2025

Vanaf 1 januari 2026 verandert contant betalen in Nederland: voor goederen mag je in de winkel niet meer cash afrekenen vanaf € 3.000 (Vanaf 2026 geldt een aangepast artikel 1f Wwft waarin dit verbod is opgenomen.). Nederland sluit hiermee tijdig aan bij Europese plannen: in 2027 volgt een EU-grens van € 10.000, met ruimte voor landen om strenger te zijn (VERORDENING (EU) 2024/1624 VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van 31 mei 2024 tot voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor witwassen of terrorismefinanciering.). Het beoogde resultaat is dat het moeilijker wordt om grote sommen geld wit te wassen, ondernemers minder administratieve lasten krijgen en consumenten keuzevrijheid houden aan de kassa.

Voor wie geldt het verbod en hoe werkt het?

Dit verbod raakt alle handelaren in goederen: van autohandelaren, juweliers, elektronicawinkels en meubelzaken tot algemene winkeliers. Ook kunsthandelaren en exploitanten van pandhuizen vallen eronder. Particulieren die onderling iets verkopen, bijvoorbeeld via Marktplaats, vallen niet onder dit verbod. Dienstverleners – zoals kappers en reisbureaus – vooralsnog evenmin, al komt er op 10 juli 2027 op basis van Europese regels ook voor diensten een limiet op contante betalingen.

Naast het algemene verbod blijven voor enkele groepen aanvullende Wwft-verplichtingen gelden. Kunsthandelaren hebben die nu al. Per 10 juli 2027 krijgen ook handelaren in edelmetalen en edelstenen, goederen met hoge waarde en cultuurgoederen extra verplichtingen op grond van Europese regelgeving (VERORDENING (EU) 2024/1624 VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van 31 mei 2024 tot voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor witwassen of terrorismefinanciering.). Bemiddelaars bij aan- en verkoop van onder andere voertuigen, schepen, kunst, antiquiteiten, edelstenen, edele metalen, sieraden of juwelen blijven onder de bestaande Wwft-regels vallen: zij moeten altijd cliëntenonderzoek doen, ongeacht betaalwijze of -bedrag, en ongebruikelijke transacties melden bij FIU-Nederland (Leidraad Wwft voor bemiddelaars.).

Het verbod geldt voor contante betalingen die (deels) in of vanuit Nederland gebeuren. Dus: Nederlandse handelaren die hier verkopen, Nederlandse handelaren die vanuit Nederland over de grens leveren (ook als daar wordt afgerekend), én buitenlandse handelaren die in Nederland de betaling doen. De regels laten niet toe dat je door deelbetalingen of het “spreiden” over meerdere personen onder de grens van € 3.000 duikt. Daarom worden ook onderling verbonden handelingen onder het verbod geschaard (Laatste zinsnede van het nieuwe artikel 1f Wwft.).

Toezicht op de naleving

Bureau Toezicht Wwft (per 1 januari 2026 Dienst Financiële en Economische Integriteit) checkt of het verbod op contante betalingen vanaf € 3.000 wordt nageleefd. Op basis van de Algemene wet bestuursrecht mogen zij onderzoek instellen. Denk aan: je bedrijf betreden (geen woning zonder toestemming), inlichtingen en identiteitsbewijs vragen, en zakelijke gegevens of bescheiden opvragen. Je bent verplicht om hieraan mee te werken. Weigeren kan leiden tot een last onder dwangsom of zelfs een bestuurlijke boete (Artikel 5:20, derde lid, jo. artikel 5:32, eerste lid, Awb of artikel 30, onderdeel f, Wwft jo. artikel 5:20, eerste lid, Awb.).

Bestuurlijke boete; wat nu?

Als het nieuwe artikel 1f Wwft wordt overtreden, dan kunnen de consequenties ingrijpend zijn. Er kan een bestuurlijke boete worden opgelegd met als basisbedrag € 10.000 (Boetecategorie 1 van artikel 31 Wwft.). Dit is een zogenaamde ‘gefixeerde boete’ die door de toezichthouder afhankelijk van omstandigheden – zoals draagkracht, voordeel of herhaling – kan worden verhoogd of verlaagd. Daarbovenop wordt het besluit tot het opleggen van een bestuurlijke sanctie openbaar gemaakt. In ernstige gevallen kan er aangifte worden gedaan bij het Openbaar Ministerie.

Je kunt tegen de boete in bezwaar. Bij de boetebeschikking staat door wie, binnen welke termijn en waar je bezwaar kunt indienen. Ligt er na de beslissing op bezwaar nog steeds een ongunstig besluit? Dan kun je in beroep bij de rechter.

Indien u hulp nodig heeft bij het opkomen tegen de bestuurlijke boete, of in een ernstiger geval, tegen strafrechtelijke vervolging, dan kunt u contact opnemen met een van onze financieel economisch strafrecht specialisten.

Kosten

Onze advocaten werken in principe op uurtarief. In sommige gevallen nemen wij ook ‘toevoegingszaken’ aan. Indien u een wat lager inkomen en vermogen hebt, komt u mogelijk in aanmerking voor gesubsidieerde rechtsbijstand. U betaalt dan een eigen bijdrage, de rest van de advocaatkosten wordt vergoed door de Raad voor Rechtsbijstand.

Het starten van een bezwaarprocedure is – los van de advocatenkosten – kosteloos. Houd in het geval van een beroepsprocedure rekening met de griffierrechten die aan de rechtbank voldaan moeten worden. Deze bedragen in 2026 € 200 voor natuurlijke personen en € 397 voor rechtspersonen (Artikel 1 van de Regeling van 14 november 2025 (Stcrt. 2025, 39855)).