Wet BOPZ

De Wet Bijzondere opneming in psychiatrische ziekenhuizen (Wet BOPZ) bevat de rechtsregels over wanneer en hoe iemand gedwongen kan worden opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis. In de wet BOPZ staan verschillende verzoeken die (meestal) door de namens het Openbaar Ministerie (OM) worden gedaan aan de rechtbank. Het kan gaan om een opname voor een korte periode (3 weken) of voor langere periodes (vanaf 6 maanden).

De meest voorkomende machtigingen zijn:
1. Machtiging tot voortzetting van de inbewaringstelling (IBS)
2. Voorlopige machtiging
3. Machtiging tot voortgezet verblijf
4. Voorwaardelijke machtiging

Een gedwongen opname is voor de cliënt zeer ingrijpend, reden waarom mensen hier ook een advocaat voor krijgen toegewezen. Dit gebeurt altijd vanuit de rechtbank, maar cliënten hebben natuurlijk ook recht op vrije advocaatkeuze.

Voor vrijwel alle verzoeken / machtigingen geldt dat aan de volgende 3 criteria moet zijn voldaan:
1. Er moet sprake zijn van een psychische stoornis.
2. Er moet sprake zijn van gevaar voor de persoon zelf of voor zijn omgeving.
3. De cliënt geeft geen blijk van de nodige bereidheid om vrijwillig te worden opgenomen.

Bij elk verzoek dat gedaan wordt aan de rechtbank dient een geneeskundige verklaring te worden overgelegd die is opgesteld door een onafhankelijke psychiater. Het hangt af van de situatie wanneer en door wie deze verklaring wordt opgesteld. Het kan zijn dat iemand nog thuis woont maar dat er door hulpverlenende instanties zorgen zijn over de psychische gesteldheid van iemand. In dat geval komt de desbetreffende psychiater iemand thuis bezoeken en beoordelen. Het kan ook zijn dat iemand is aangehouden door de politie en zij vermoeden dat er meer aan de hand is. Alsdan kan de politie vragen om een beoordeling door de psychiater. Ook kan iemand direct naar een psychiatrisch ziekenhuis worden gebracht en daar worden beoordeeld.
Als de psychiater vast stelt dat er sprake is van (een vermoeden van) een psychische stoornis en ook dat er sprake is van gevaar, dan kan er een verzoek worden gedaan voor een gedwongen opname. Het verzoek wordt officieel ingediend door het OM, maar dus in de meeste gevallen door het psychiatrisch ziekenhuis aan hen voorgelegd

Vervolgens zal de rechtbank na ontvangst van het verzoek een zitting plannen en een advocaat toewijzen aan degene over wie het verzoek gaat. Het komt voor dat iemand al eerder een machtiging heeft gehad via de wet BOPZ en in dat geval wordt meestal de advocaat die destijds de zaak heeft behandeld benaderd.
De rol van de advocaat in deze zaken is dat die de cliënt met raad en daad bijstaat. De advocaat zal de cliënt bezoeken en de stukken die hij of zij heeft ontvangen van de rechtbank met de cliënt bespreken. Daarbij zal goed gekeken moeten worden of dat wat in de verklaring staat ook klopt. Soms komt informatie over het gevaar alleen van andere mensen. Het kan goed zijn dat dit dan niet klopt. Het is dan aan de advocaat om samen met de cliënt ter zitting te vertellen dat er geen sprake is van gevaar. Dit kan een reden zijn om een verzoek af te wijzen. Ook is het belangrijk dat er alternatieven worden besproken en dat doorgenomen wordt wat er is geprobeerd om de cliënt zonder opname te helpen.
De zittingen kunnen op verschillende locaties plaatsvinden. Dit kan zijn op de rechtbank, in een psychiatrisch ziekenhuis of bij iemand thuis. Dit hangt af van de situatie van de cliënt.

Bij de zitting is altijd een rechter aanwezig met een griffier. De griffier schrijft alles op wat er gezegd wordt. Ook is er een psychiater aanwezig die het verzoek moet toelichten. Daarnaast is de cliënt aanwezig met zijn of haar advocaat. Tijdens de zitting wordt gesproken over het verzoek dat is gedaan en zal de rechter ook onderzoeken of de inhoud van o.a. de geneeskundige verklaring klopt. Daarnaast zal de rechter ook kijken of een cliënt nog bereid is om zich vrijwillig te laten opnemen. De rechter neemt in de meeste gevallen ter zitting een beslissing op het verzoek dat voorligt. Als de rechter van mening is dat aan alle wettelijke vereisten is voldaan dan zal hij de machtiging toewijzen.
Als u vragen heeft over de wet BOPZ kunt u altijd vrijblijvend contact opnemen met een van onze specialisten.

‹ terug
Heeft u nog vragen?
CH Logo
Heeft u nog vragen neem gerust contact op met ons!

bopz advocaten

Simeon Burmeister
CH Logo

Simeon Burmeister

Strafrecht, Financieel-economisch strafrecht, TBS & Psychiatrisch patiëntenrecht
Elwin Boskma
CH Logo

Elwin Boskma

Strafrecht, Jeugdrecht & Psychiatrisch patiëntenrecht
Mirjam van der Weide
CH Logo

Mirjam van der Weide

Personen- & familierecht, Mediation, Jeugdrecht & Psychiatrisch patiëntenrecht
Manon van Meurs
CH Logo

Manon van Meurs

Personen- en familierecht, Mediation & Psychiatrisch patiëntenrecht
Leonie Dorrestein
CH Logo

Leonie Dorrestein

Arbeidsrecht, Psychiatrisch patiëntenrecht & Contractenrecht
Paul van Putten
CH Logo

Paul van Putten

Strafrecht, Personen en familierecht, Jeugdrecht, Psychiatrisch patiëntenrecht & Sociaal zekerheidsrecht
Mirjam Nieuwendijk
CH Logo

Mirjam Nieuwendijk

Personen- en familierecht & Psychiatrisch patiëntenrecht