Legitieme portie

Wat is de legitieme portie? De legitieme portie is een aanspraak van een kind op de erfenis zoals vermeld in de wet. Dit gaat feitelijk om kinderen die onterfd zijn, maar toch een vordering houden op de erfenis. Hierbij wordt dus het testament van de erflater (degene die overleden is) deels gepasseerd. Dit is dwingend recht en kan dus niet worden uitgesloten in een testament. 

De legitimaris, kind, kan hier aanspraak op maken. Een kleinkind of verdere afstammeling van de overledene kunnen ook legitimaris zijn. Dit zijn dan de kinderen van het onterfde kind. Erfgenaam van de ouders is een kind dat niet is onterfd. Deze erfgenaam heeft recht op een deel van de nalatenschap. Een erfgenaam is gerechtigd de nalatenschap te verdelen. Een onterfd kind is uiteraard geen erfgenaam, maar heeft wel recht op zijn legitieme portie. Deze legitimaris heeft verder geen rechten in de verdeling van de nalatenschap. Hij/zij ontvangt alleen een bepaald geldbedrag. Deze legitieme portie moet door de erfgenamen worden betaald. 

De legitieme portie is de helft van het erfdeel wat de legitimaris zou hebben gekregen, als hij niet onterfd was. Bijvoorbeeld: stel een erflater laat 3 kinderen en een echtgenote na. Er is 1 kind  onterfd. Iedere erfgenaam erft 1/4e deel van de erfenis. Het legitieme deel hiervan is 1/8e deel. De waarde van de goederen van de nalatenschap, vermeerderd met gedane giften en met aftrek van eventuele schulden bepaald de omvang van de legitieme portie. 

Onmiddellijk na het overlijden moeten de goederen gewaardeerd worden. De erfgenamen moeten de legitimaris een geldbedrag geven ter hoogte van zijn legitieme portie per overlijdensdatum van de overledene. Na 6 maanden is de legitieme vordering opeisbaar. De legitimaris heeft dan ook geen last van eventuele huizenprijzen die zakken. Het legitieme deel is al meteen bepaald na overlijden en blijft dezelfde waarde behouden. Eventuele giften die de legitimaris van de erflater reeds ontvangen heeft, worden in mindering gebracht op de vordering van de legitimaris. Alsook de waarde van alles wat de legitimaris middels erfrecht ontvangt of had kunnen ontvangen. Als hij/zij het legaat of de nalatenschap heeft verworpen. 

Om aanspraak te maken op de legitieme portie, moet de legitimaris binnen 5 jaar verklaren of hij al dan niet aanspraak maakt op zijn legitieme portie. Erfgenamen kunnen de legitimaris ook een redelijke termijn stellen waarbinnen hij of zij deze verklaring moet afleggen. In een testament kan de erflater ook opnemen dat de legitieme portie niet kan worden opgeëist zolang de nog levende echtgenote het vruchtgebruik heeft van de erfenis. De legitimaris moet dan wachten tot de langstlevende overlijdt, Een uitzondering hierop is op het moment dat de langstlevende failliet gaat of schuldsanering aanvraagt. 

Wat als er niet voldoende geld aanwezig is?

Er moet worden ingekort zodra de berekende legitieme portie niet uitbetaald kan worden uit de nalatenschap. Als de overledene bij testament veel aan anderen toekent, of bij leven veel schenkingen heeft gedaan aan anderen, kan het vermogen bij overlijden een stuk minder zijn. Op dat moment moet er bij anderen iets weggehaald worden. Dat noemt men: inkorting. Eerst vindt de inkorting naar evenredigheid plaats bij erfstellingen en legaten. Indien dit niet voldoende oplevert, worden de daarvoor in aanmerking komende giften ingekort. Beginnende bij de laatste en vervolgens terug in de tijd. De legitimaris kan geld vorderen van degene aan wie de erflater een gift heeft gedaan. De legitimaris kan alleen geld vorderen, geen goederen. 

Erfrecht advocaten

Manon van Meurs
CH Logo

Manon van Meurs

Personen- en familierecht, Mediation, Psychiatrisch patiëntenrecht & Erfrecht
Cookie settings
Wij gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website voor de bezoeker beter werkt. Daarnaast gebruiken wij o.a. cookies voor onze webstatistieken.
Cookie Policy
Cookie Settings
Accepteer Cookies
Wij gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website voor de bezoeker beter werkt. Daarnaast gebruiken wij o.a. cookies voor onze webstatistieken
Cookie Policy
Cookie Settings
Accepteer Cookies